Đồ gá phay là gì? Lợi ích mà đồ gá trên máy phay đem lại trong gia công?

Đồ gá phay là trang bị công nghệ cần thiết trong quá trình gia công cơ khí , kiểm tra và lắp ráp sản phẩm cơ khí, dùng để xác định vị trí của phôi so với dụng cụ cắt và giữ chặt phôi ở vị trí dưới tác dụng của lực cắt trong khi gia công. Đồ gá góp phần nâng cao mức độ cơ khí hóa và tự động hóa của quá trình sản xuất cơ khí chính xác. 

Đồ gá phay hay còn gọi là đồ gá chuyên được sử trọng để gia công chi tiết trên máy phay. Đây chính là cơ sở đầu tiên để các chỉ số khác ra đời và xây dựng giá trị nếu đồ gá đúng. Công dụng đầu tiên của đồ gá máy phay đó chính là để phục vụ sản xuất và phục vụ các vấn đề khác bên ngoài lề.

Tất cả các loại đồ gá để gia công chi tiết trên máy phay đều được gọi là đồ gá máy phay. Các loại đồ gá trên máy phay được cấu tạo bởi các bộ phận định vị cũng như là bộ phận kẹp chặt, bộ phận dẫn hướng và vỏ đồ gá. Ngoài ra, cấu tạo các chi tiết của thiết kế đồ gá máy phay còn có một số chi tiết đặc biệt như chốt định hướng cũng như là cữ so dao, căn so dao.

Vỏ ngoài của đồ gá máy phay có kích thước lớn bởi vì lực cắt lớn quá trình cắt gây xung lực. Các loại đồ gá trên máy phay có thể phân ra thành các loại như là: Đồ gá máy phay một chi tiết hay nhiều chi tiết, tiến dao thẳng hay là tiến dao vòng, hoặc tiến dao theo một đường cong chép hình.

Lợi ích của đồ gá máy phay?

Chức năng và lợi ích của việc sử dụng đồ gá để gia công các sản phẩm cơ khí với các tính năng sau:

• Bảo đảm vị trí chính xác giữa phôi và dụng cụ cắt.
• Giảm thời gian phụ và thời gian máy.
• Tận dụng và mở rộng khả năng công nghệ của máy.
• Giảm cường độ lao động của công nhân.
• Giảm thấp yêu cầu bậc thợ.

Tính năng của đồ gá Phay tại Cơ khí TNT tech

Cơ khí TNT tech là đơn vị có nhiều năm kinh nghiệm thiết kế và sản xuất đồ gá máy phay mặt phẳng tại Việt Nam. Các thiết kế các loại đồ gá trên máy phay của chúng tôi luôn được mô phỏng và tối ưu hóa trên phần mềm 3D trước khi đưa vào sản xuất, nhằm đơn giản hóa việc thiết kế, dễ dàng sử dụng cho người vận hành nhưng vẫn đảm bảo độ chính xác trong quá trình làm việc.

• Thiết kế đồ gá máy phay  luôn đảm nhận nhiệm vụ định vị và kẹp chặt các chi tiết gia công máy móc với các đặc điểm nổi bật sau:
• Đạt được độ chính xác cao: Vì tất cả các thông số trong chương trình gia công máy móc sẽ không chính xác nếu đồ gá máy phay không đạt tiêu chuẩn.
• Có thể gá đặt các chi tiết một cách dễ dàng, nhanh chóng và linh hoạt theo yêu cầu của từng loại sản phẩm gia công (có đồ gá để gia công nhiều mẫu sản phẩm khác nhau).
• Đủ độ cứng cũng như các yêu cầu về lực kẹp, được phản lực sinh ra trong quá trình cắt từ trục chính
• Với các sản phẩm phay, tiện hay cắt dây, cắt tia nước, sử dụng dầu tưới nguội, dầu cắt gọt, dầu ngâm, axit, bazơ, nhiệt độ cao, hóa chất, tháo dỡ hải. quan… 

Quy trình thiết kế và chế tạo đồ gá

Phân tích sơ đồ gá đặt phôi và yêu cầu kỹ thuật của nguyên công

Qua việc phân tích phải giải quyết được những vấn đề sau :

• Xác định những bề mặt cần định vị của chi tiết?
• Hình dáng, tính chất mặt định vị? ( mặt phẳng, mặt trụ ngoài, trụ trong, bề mặt thô hay đã gia công tinh, độ chính xác bao nhiêu…)

Đồ gá sẽ lắp trên máy nào? kích thước bàn máy là bao nhiêu?

• Độ chính xác kích thước cần gia công là bao nhiêu?
• Phương của các chuyển động cắt gọt?

Những vấn đề trên là cơ sở ban đầu cho việc thiết kế đồ gá.

Chọn cơ cấu và đồ định vị

Căn cứ vào bề mặt định vị và số bậc tự do cần hạn chế để chọn đồ định vị cho phù hợp.

• Phiến tỳ. Nếu bề mặt lớn có thể chọn hai phiến tỳ nhỏ tạo thành phiến tỳ.
• Ba chốt tỳ sẽ hạn chế 3 bậc tự do.
• Phiến tỳ mặt cạnh dài và hẹp để hạn chế hai bậc tự do.
• Hai chốt tỳ hạn chế hai bậc tự do.

Xác định lực cắt, mô men cắt để tính lực kẹp chặt

   Căn cứ vào phương pháp cắt ( Khoan, tiện, phay, bào ) và các thông số công nghệ dùng trong nguyên công ( Vận tốc cắt, chiều sâu cắt, bước tiến dao…) để xác định các thành phần lực cắt và mô men cắt, hướng tác dụng của lực cắt. Từ đó xác định vị trí đặt lực kẹp chặt cho phù hợp.

   Mô hình hoá hệ thống lực tác dụng lên vật ( bao gồm : lục cắt, mô men cắt, lực kẹp chặt, lực trọng lượng chi tiết gia công …). Coi vật là vật rắn tuyệt đối, để đảm bảo vật gia công ổn định trong quá trình cắt thì tổng hợp lực tác dụng lên vật phải bằng 0. Từ đó giải bài toán cân bằng lực để tìm lực kẹp chặt W với hệ số an toàn K cần thiết.

Chọn cơ cấu kẹp và sinh lực

Cơ cấu kẹp phôi có thể là : Mỏ kẹp, đòn kẹp, bích kẹp, vít kẹp…..Các cơ cấu này phải đảm bảo các yêu cầu sau :

• Giữ đúng vị trí của phôi đã được định vị.
• Kết cấu đơn giản, gọn, nhỏ, tính tự hãm tốt.
• Phù hợp với phương pháp gia công, thao tác đơn giản và an toàn. Cơ cấu sinh lực kẹp có thể bằng một số loại như sau:
• Cơ cấu sinh lực bằng cơ khí : Ren, chêm, bánh lệch tâm…
• Cơ cấu sinh lực bằng thuỷ lực.
• Cơ cấu sinh lực bằng khí nén….

Việc chọn cơ cấu sinh lực nào cần phải chú ý phù hợp với nơi sản xuất, tính hiệu quả khi sử dụng và không làm cho cơ cấu phức tạp thêm.

Đặc điểm, cơ cấu chi tiết của đồ gá phay

Cữ dao

Cữ dao dùng để xác định vị trí của dao so với chi tiết gia công.

Có nhiều loại cữ dao:

• Cữ dao phẳng: Dùng để xác định vị trí của dao phay so với chi tiết gia công theo một phương xác định,
• Cữ dao góc: Dùng để xác định vị trí của dao phay so với chi tiết gia công theo hai phương.
• Cữ dao góc vuông: Để xác định vị trí của đao phay định hình.

Vật liệu chế tạo cữ dao thường là thép Y8, Y8A, nhiệt luyện đạt độ cứng 50 ÷-60 HRC. Kích thước của cữ dao được tiêu chuẩn hoá.

Căn so dao

Căn so dao là chi tiết trung gian giữa dao phay trong quá trình so dao. Có hai loại căn so dao:

• Căn phẳng
• Căn đũa

Ống dẫn hướng ( bạc dẫn hướng )

Ống dẫn hướng có tác dụng trục tiếp dẫn hướng cho dụng cụ cắt đi đúng vị trí gia công. Ống dẫn hướng được lắp trên phiến dẫn của đồ gá thông qua bạc trung gian

Phiến dẫn

Phiến dẫn là một bộ phận của cơ cấu dẫn hướng, được sử dụng để lắp ống dẫn hướng.

Cơ cấu chép hình

Cơ cấu chép hình là một phần của trang bị công nghệ thư ng được sử dụng để gia công các bề mặt phức tạp trên các máy gia công. Cơ cấu này tạo ra quĩ đạo đường tiếp xúc giữa dụng cụ cắt và chi tiết gia công theo đúng hình dạng bề mặt cần gia công nhằm mục đích nâng cao năng xuất và độ chính xác gia công

Chúng ta biết rằng đồ gá là những thiết bị hỗ trợ thực hiện công việc gia công và giảm thiểu nỗ lực của con người cần thiết để sản xuất các bộ phận này. Việc thiết kế đồ gá phay đơn giản và kinh tế dựa trên một số nguyên tắc cơ bản. Một nhà thiết kế đồ gá nên hiểu đúng nguyên tắc này trước khi bắt đầu thiết kế thực tế. Xem xét sự đa dạng về bản chất của công việc được gia công, chất lượng và các chức năng liên quan, loại đồ gá sẽ khác nhau.